Innovatielocaties

Eind 2005 is Roem van Yerseke begonnen met een bijzonder project: het opzetten van een schelpdierkwekerij, de zogenaamde hatchery. In deze hatchery worden technieken ontwikkeld om met name mosselen onder gecontroleerde omstandigheden op het land te kunnen kweken.

Belangrijke aanleiding voor het starten van een hatchery is het toekomstig verbod op de zaadvisserij van de bodem van de Waddenzee. Dit om de natuurwaarden van het gebied te beschermen. Traditioneel wordt het mosselzaad uit de Waddenzee gevist waarna dit mosselzaad op percelen in de Oosterschelde wordt gezaaid. Na 2 tot 3 jaar zijn de mosselen dan voor consumptie gereed en worden ze opgevist.

Het kweken van schelpdieren in een hatchery beoogt een alternatief te zijn voor de huidige mosselkweek. Het kweekproces in de hatchery begint door paairijpe ouderdieren door middel van een temperatuurschock tot paaien aan te zetten. Na bevruchting van de eicellen ontwikkelen de bevruchte eitjes zich binnen 2 tot 4 weken tot larfjes en vervolgens tot kleine mosseltjes (broedjes). Wanneer de broedjes door het toevoegen van voldoende voeding in de vorm van microalgen uitgegroeid zijn tot ongeveer 2 millimeter worden ze overgebracht naar een nursery waar ze verder groeien tot ze groot genoeg zijn om binnendijks in vijvers te worden opgekweekt of om in de Oosterschelde te worden uitgezet.

De hatchery is momenteel in opstart naar productie. Het doel van de hatchery is om op een duurzame manier schelpdierbroed te produceren wat vervolgens binnen- of buitendijks opgekweekt wordt tot consumptieformaat.

De mosselkweek in Nederland vindt traditioneel voornamelijk plaats door van de bodem in de Waddenzee mosselzaad op te vissen en het mosselzaad vervolgens op percelen in de Oosterschelde uit te zaaien. Als de mosselen na 2 tot 3 jaar uitgegroeid zijn tot consumptieformaat, worden de mosselen opgevist en geveild, waarna de mosselen tijdelijk opgeborgen worden in zogenaamde ‘natte pakhuizen’ in de Oosterschelde.

Aanleiding innovatie

In maart 2009 is er een overeenkomst getekend tussen het ministerie van LNV, de mosselsector en natuurorganisaties om te komen tot een meer duurzame visserij. Vanaf het jaar 2020 is zaadvisserij van de bodem in de Waddenzee niet meer toegestaan in verband met de impact die de visserij zou hebben op de natuurwaarden van het gebied. Vanwege dit toekomstige verbod zijn alternatieven voor de traditionele zaadvisserij volop in ontwikkeling. Voorbeelden van alternatieven methoden zijn een hatchery (schelpdierkwekerij), mosselzaad invanginstallaties (MZI’s) en import uit het buitenland.

De hatchery van Roem van Yerseke

Roem van Yerseke, opgericht in 1942, is gespecialiseerd in de verwerking en conservering van alle soorten schelpdieren. Eind 2005 is Roem van Yerseke begonnen met het opzetten van een schelpdier hatchery voor het duurzaam kweken van onder andere mossels, kokkels en platte oesters op het land. Aan de basis van het kweken van schelpdieren ligt de kweek van algen, welke tevens op een duurzame en natuurlijke manier binnen de hatchery gekweekt worden.

Het kweekproces van mosselen begint door paairijpe ouderdieren door een temperatuurshock tot paaien aan te zetten. Na bevruchting van de eicellen ontwikkelen de bevruchte eitjes zich binnen 3 weken tot larfjes en vervolgens tot kleine mosseltjes (broedjes).
Wanneer de broedjes door het toevoegen van voldoende voeding in de vorm van microalgen uitgegroeid zijn tot ongeveer 2 millimeter worden ze overgebracht naar een nursery waar ze verder groeien tot ze groot genoeg zijn om binnendijks in vijvers te worden opgekweekt of om in de Oosterschelde te worden uitgezet.

De hatchery is momenteel in opstart naar productie. Het doel van de hatchery is om op een duurzame manier schelpdierbroed te produceren wat vervolgens binnen- of buitendijks opgekweekt wordt tot consumptieformaat.